Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

‘Wij gaan het Gülen-netwerk totaal uitroeien’

30 jul
2016
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Vice-premier Mehmet Şimşek ziet er vermoeid uit. Bleek gezicht. Wallen onder de ogen. Hij is amper een dag weer op kantoor na zijn onverwachte trip naar Moskou. Daar bereidde hij het bezoek voor van president Erdogan aan Wladimir Poetin in diens geboortestad St. Petersburg op 9 augustus. Het lijkt op een gang naar Canossa en moet de verzoening tussen de twee staatshoofden beklinken.

Dit is de meest hectische periode in zijn loopbaan als politicus. Nadat de militaire coup door het ferme optreden van Erdogan en het verzet van de burgers op zaterdagochtend was mislukt, deed Şimşek er alles aan om te voorkomen dat er een panieksfeer zou ontstaan waarin investeerders irrationele beslissingen zouden nemen op grond van misleidende informatie.

Hij organiseerde zondagavond teleconferenties met Merrill Lynch, Deutsche Bank en Renaissance Capital om in te gaan op vragen van in totaal 500 buitenlandse investeerders uit Amerika, Europa en Azië. Woensdag heel de dag crisisberaad in de nationale veiligheidsraad en het kabinet met als uitkomst: noodtoestand voor 3 maanden. Overleg in de Chinese stad Chengdu sloot de week af. Daar sprak hij met de ministers van Financiën en centralebankpresidenten van de G20. En toen plots naar het Kremlin.

Hoe was het daar?

“De sfeer was heel positief, constructief en oprecht. We zijn vastbesloten de politieke en economische banden te herstellen en te beginnen aan een nieuw hoofdstuk in onze relatie na de crisis over het neerschieten van de Russische straaljager. Om de chartervluchten met Russische toeristen weer op gang te brengen, hebben we de autoriteiten uitgenodigd om zelf te komen kijken naar onze nieuwe veiligheidsmaatregelen. We hopen dat de restricties op de import van Turkse groenten en fruit binnenkort worden opgeheven. En we hebben hen verzocht ook de hernieuwde visumverplichtingen voor Turken op te heffen en net zoals wij weer visumvrij reizen in te voeren. Rusland is onze belangrijkste handelspartner. Daarmee willen we een goede en sterke relatie.”

Keert Turkije zich langzaam af van Europa?

“Nee, wij willen goede betrekkingen met onze buren en met Europa. Turkije wil de EU zeker niet de rug toekeren. We zitten nog volop in een fase van onrust en onzekerheid, maar we gaan langzaam op weg naar een stabieler land met een sterkere democratie. Wij leven in een moeilijke regio. De problemen uit onze buurlanden bedreigen de veiligheid van Turkije, Europa en de wereld. Die kunnen we alleen oplossen en overwinnen in samenwerking met onze bondgenoten en partners”.

Turkse militairen hebben een traditie van staatsgrepen. Was dit de laatste?

“Om er voor te zorgen dat dit de laatste ooit was, zijn we nu het leger grondig aan het herstructureren. De kustwacht en militaire rijkspolitie komen onder het ministerie van Binnenlandse Zaken en maken niet langer deel uit van de strijdkrachten. De recrutering van studenten, de structuur en het lesmateriaal op militaire academies worden totaal vernieuwd. De machtsverhouding tussen de legertop en het ministerie van Defensie zal veranderen, ten gunste van de laatste.”

Buitenlandse investeerders, politici en toeristen maken zich ernstig zorgen over de huidige ontwikkelingen.

“Dat begrijp ik. Woorden en beloften alleen zijn niet genoeg. We zullen hun vertrouwen moeten herwinnen met daden. We zitten nu nog in een periode van risicoreductie. Later volgt de juridische afwikkeling van de couppoging. Wij zullen de daders en medeplichtigen berechten volgens de strengste internationale criteria.”

In Frankrijk is ook de noodtoestand uitgeroepen, maar daar worden niet 66.000 ambtenaren, leerkrachten, rechters, aanklagers, militairen, journalisten opgepakt, geschorst, ontslagen en gearresteerd. Het lijkt steeds meer op een heksenjacht.

“Het beeld van Turkije in het buitenland is op dit moment slecht, maar ik geloof niet dat het doel is om ook mensen van buiten het Gülen netwerk op te pakken. Vergeet niet dat we het hier hebben over terroristen die de staat hebben geïnfiltreerd.  Tijdens verhoren en processen moet duidelijk worden wie schuldig of onschuldig is. Langzaamaan wordt alles duidelijker. De agenten die tijdens de Gezi protesten van dichtbij op mensen schoten. Dat waren mogelijk Gülenisten. Er zijn berichten dat de piloten die het Russische vliegtuig neerschoten ook betrokken waren bij de coup”.

Maar wat hebben 42.000 geschorste leerkrachten met de coup te maken?

“Dat is maar een klein percentage van al het onderwijzend personeel. Alles is gericht op het totaal uitroeien van het Gülen netwerk. Hun scholen waren de bronnen om nieuwe aanhangers recruteren.”

Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) wil korten op de EU-fondsen voor Turkije (4,45 miljard euro van 2014 tot 2020) als blijkt dat Turkije de principes van de rechtsstaat schendt.

“Ik had een paar maanden geleden een mooi diner met hem. Hij zou de aard van dit terroristische netwerk goed moeten kennen. Het vernietigen ervan is ook in het belang van de EU. Stel je voor dat deze coup geslaagd was. De tragedies. De chaos. Economische instabiliteit. Oké, ik stel het op prijs dat onze Europese vrienden zich bekommeren om onze democratie en rechtsstaat. Maar ik zou zeggen schreeuw niet van een afstand. Ik zou mijn Nederlandse vriend en andere ministers van EU-landen willen voorstellen, kom naar Turkije om te kijken, te luisteren en erover te praten. We doen veel na overleg met de oppositie. President Erdogan heeft alle rechtszaken tegen de oppositieleiders ingetrokken als teken van verzoening. Turkije verdient voorlopig het voordeel van de twijfel”.

De noodtoestand kan toch geen excuus zijn om te martelen?

“Ik wil hierover heel duidelijk zijn: we hebben een zero tolerance beleid voor martelen. We nemen elke beschuldiging serieus. Die zullen onderzocht worden en de daders van martelingen zullen worden gestraft”.

Zijn onafhankelijke waarnemers welkom om gevangenen te bezoeken?

“Het ministerie van Justitie gaat daarover, maar we hebben niets te verbergen. We kunnen onszelf niet verlagen tot het niveau van de couplegers”.

Wanneer wordt de noodtoestand ingetrokken?

“Zodra we de strijdkrachten hebben hervormd en de rotte appels uit het staatsapparaat hebben verwijderd”.

De Koerden lijken buitespel te staan bij de initiatieven van de regering om samen op te trekken met de oppositie. Wanneer wordt het vredesoverleg hervat om een politieke oplossing te zoeken voor de Koerdische kwestie?

“We hebben geen problemen met onze Koerdische broeders. We steunen hun strijd tegen IS in Irak. We hebben een probleem met de terroristische PKK zolang die doorgaat met deze wrede en gewelddadige campagne tegen Turkije. De Koerdische kwestie kan alleen worden opgelost binnen een verenigd, meer democratisch, welvarender en toleranter Turkije. En dat is precies wat we proberen te bereiken en waar we hard aan werken. De terroristen proberen een stuk van het Turkse grondgebied af te scheiden. Dat is achterhaald. Istanbul is de grootste Koerdische stad. Mijn vrouw is Turks. Ik heb drie kinderen. Wat ik wil zeggen is dat we de Koerdische kwestie moeten scheiden van de PKK. Zolang die twee met elkaar worden verward is een oplossing niet mogelijk”.

 

 

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch