Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

‘Eerlijke processen in Turkije, daar heb ik weinig vertrouwen in’

28 jul
2016
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Interview met Turkse rechter Murat Arslan

FOTO © MARC GUILLET

In Turkije zijn na de mislukte coup tienduizenden mensen opgepakt. Ruim 13.000 zijn gearresteerd en in voorlopige hechtenis gezet. Onder hen 2.101 rechters en officieren van justitie. Hun vereniging is nu verboden. Eerlijke processen? “Daar heb ik weinig vertrouwen in”, zegt rechter Murat Arslan.

Werkloos zit hij thuis. “Tijdelijk geschorst” is zijn officiële status. Maar Murat Arslan, al 16 jaar rechter, beschouwt zichzelf een geluksvogel. “Meer dan 100 van mijn collega’s zijn opgepakt en gearresteerd”, aldus de voorzitter van de vereniging van rechters en officieren van justitie (Yarsav).

De periode dat een verdachte kan worden vastgehouden zonder aanklacht is onder een van de bepalingen van de noodstoestand verlengd van 3 tot 30 dagen. “Natuurlijk moeten er speciale maatregelen genomen worden tegen degenen die hebben deelgenomen aan de poging om de regering ten val te brengen. Tegelijkertijd dient er respect voor de mensenrechten te zijn. Dertig dagen zonder te weten waarvan je verdacht wordt, zonder contact met je familie of advocaat, dat is een vorm van psychologische marteling.  Ik denk dat er na afloop van de processen veel burgers bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens een klacht tegen de Turkse staat zullen indienen wegens het schenden van hun rechten.”

Op de avond van de militaire aanvallen op burgers, het parlement, de politie, en tv zenders genoot Arslan (42) met zijn vrouw en zonen Yigit (11) en Burak (14) nog van Londen. “Ik mocht daar drie maanden een cursus Engels doen van de president van de rechtbank die me nu geschorst heeft. Nadat de schoolvakanties begonnen waren, voegde mijn gezin zich bij mij in Londen. We kwamen de dag na de couppoging terug in Turkije”.

Vrijwel meteen nadat een deel van het leger de macht had geprobeerd te grijpen, publiceerden sommige regeringsgezinde kranten een lijst met 3.000 namen van rechters en aanklagers die banden zouden hebben met de Turkse moslim prediker Fethullah Gülen. Wie deze lijst heeft samengesteld of waarom iemands naam er op voorkomt, is niet bekendgemaakt. “Tot begin 2014 hadden ook talloze AKP leden ‘banden’ met Gülen, omdat ze een bankrekening hadden bij de Gülen bank Asya, of kinderen hadden op een van zijn vele scholen. Ik ben heel benieuwd hoe ze de ‘goede’ van de ‘slechte’ Gülenisten gaan scheiden. En welke bewijzen ze hebben dat verdachten de wet hebben overtreden”.

Arslans vereniging Yarsav had zich niet geliefd gemaakt bij de islamitische AKP regering. Amper een maand voor de coup publiceerde zij een open brief . Over hoe het ‘laatste bastion van de Turkse justitie’ zou worden gezuiverd met een nieuwe wet. Volgens de grondwet zijn rechters voor het leven benoemd, maar de regering zette de helft van de rechters in de hoogste gerechtshoven buitenspel, omdat ze ervan verdacht werden Gülen aanhangers te zijn. Dit is niets anders dan een ‘civiele coup’, aldus Yarsav toen.

Maatregelen zoals het, zo nodig onder dwang, inzien van de documenten van advocaten, het opnemen van gesprekken tussen verdachte en advocaat, kunnen het recht op een eerlijk proces in gevaar brengen, zegt Arslan. “De verdachte zal bang zijn om alles te delen met zijn advocaat. Als justitie bezwaren heeft tegen de advocaat kan die zelfs zonder instemming van de verdachte worden vervangen”.

Minister van Justitie, Bekir Bozdag, heeft aangekondigd dat hij in augustus 5.110 nieuwe rechters en aanklagers gaat benoemen; 800 advocaten worden rechters en 2.200 anderen zullen worden benoemd uit het reservoir van net afgestudeerden aan rechtenfaculteiten. De resterende kandidaten moeten deze week een toelatingsexamen doen. “Ik heb weinig vertrouwen dat zij kunnen zorgen voor eerlijke processen. Zij worden namelijk gekozen op hun politieke loyaliteit. Het zal voor hen moeilijk zijn om onpartijdig op te treden”, aldus Arslan.

Ook minister Koenders (Buitenlandse Zaken) heeft laten weten zich grote zorgen te maken over de onafhankelijkheid van het justitiesysteem in Turkije.

De beelden van verdachte militairen die vernederd worden, die bont en blauw geslagen zijn voor of tijdens de verhoren, versterken die zorgen bij politici, mensenrechtenorganisaties en bij rechter Murat Arslan. “Onafhankelijke waarnemers die de verdachten in de gevangenisssen bezoeken kunnen waardevol zijn”, zegt hij. “We zijn bezig met het opstellen van een brief aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens”.

Kort nadat de burgers en de politie de tanks hadden veroverd en de putschisten hadden gedwongen zich over te geven, veroordeelde Yarsav de coup in een verklaring. “Daarin drongen we er ook op aan de rechtsstaat te eerbiedigen. Wat we sindsdien echter zien, is dat niet alleen de deelnemers aan de coup maar ook tienduizenden anderen zijn opgepakt. In een aantal gevallen bekende critici van de regering. Het begint steeds meer op een heksenjacht te lijken.”

Bang? Dat is hij niet, zegt Arslan. “We maken een moeilijke periode door. Het is juist nu belangrijk sterk te zijn. Ik hoop dat alleen de schuldigen zullen worden gestraft en dat de democratie en de rechtsstaat uiteindelijk zullen winnen”.

 

 

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch