Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Coup was wanhoopspoging

19 jul
2016
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Analyse

in: Het Financieele Dagblad

De staatsgreep om president Erdogan en zijn islamitische AKP-regering met militair geweld af te zetten was een duidelijk voorbeeld van hoe het niet moet. Slecht voorbereid en slecht uitgevoerd.

Hoewel er nog meer vragen zijn dan antwoorden, worden de motieven van de putschisten duidelijker. Militair analist Metin Gürcan en columnist Orhan Bursali van de radicaal seculiere krant Cuhuriyet onthullen dat er 1 dag voor de coup een aanklacht was opgesteld tegen aanhangers van moslim prediker Fetullah Gülen in de Turkse strijdkrachten. Deze aanklacht werd toegevoegd aan een al langer lopend strafproces wegens spionage in de stad Izmir.

In het weekend stonden grootsscheepse zuiveringen op stapel om Gülen aanhangers in het leger uit te schakelen, aldus hun bronnen. De lijsten daarvoor lagen klaar. De wetenschap dat het einde van hun militaire loopbaan naderde, was voor de putschisten de trigger voor het overhaaste startschot van de coup. Een wanhoopspoging om het onvermijdelijke te voorkomen.

Analist Gürcan schrijft op de site van Al-Monitor dat de officier van justitie in de spionagezaak in Izmir al de goedkeuring van president Erdogan had om tot een grote arrestatiegolf over te gaan voor het begin van de jaarlijkse vergadering van de Hoge Militaire Raad van 1 tot 4 augustus. Tijdens dat beraad wordt besloten wie er in aanmerking komen voor promotie en demotie. Het is elk jaar weer aanleiding tot verhoogde spanning in de militaire rangen van het op een na grootste leger binnen de Navo.

Erdogan wordt nu door zijn miljoenen volgelingen geprezen als de ‘moedige en grote leider’. Zijn positie is duidelijk versterkt, omdat hij ook door tegenstanders wordt gezien als de politicus die de Turkse democratie heeft gered. ‘Beter een gebrekkige democratie en rechtsstaat dan een militair bewind’, vinden de meeste Turken.

Tegenstanders van de AKP zijn sinds de coup angstiger en voorzichtiger in het openbaar. “Ik wil emigreren naar welk land dan ook”, zegt een research manager. Een Koerdische student past bewust zelfcensuur toe. “Ik tweet of retweet niets meer. Ik zit zo veel mogelijk thuis en volg het nieuws. Uit de enorme arrastatiegolf blijkt dat deze coup tegen iedereen kan worden gebruikt”. Een analist bij een accountancy bedrijf is bang. “Binnen een jaar hebben we hier misschien een burgeroorlog”. Tekenend is dat geen van hen met zijn naam in de krant wil.

Erdogan zou niet alleen verzoenend moeten zijn naar Rusland en Israël, maar ook naar kritici in eigen land, vindt Cemil Çiçek, een van de drie oprichters van de AKP.

Consensus zoeken ligt echter niet in Erdogan’s aard. Polariseren ligt hem beter en leverde hem vaak electoraal gewin. De eerste tekenen wijzen er op dat hij opnieuw voor de aanval kiest.

In de eerste plaats tegen de man met wie hij samen de strijd aanbond tegen de militairen en het seculiere establishment: Fetullah Gülen. Deze man die ‘mij in 2013 een mes in de rug stak’ probeert de AKP al drie jaar met een staatsgreep ten val te brengen, zegt Erdogan. De mislukte coup van vrijdag voert hij nu op als bewijs van die beschuldiging. Hij eist dan ook van bondgenoot Amerika dat zij deze ‘leider van een terroristische organisatie’ aan Turkije uitlevert.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch