Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Monsterzege voor Erdogan

2 nov
2015
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

in: Algemeen Dagblad

De partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling (AK) van president Erdogan heeft met grote overmacht de verkiezingen voor het Turkse parlement gewonnen. De partij heroverde tot verrassing van vriend en vijand de absolute meerderheid in de volksvertegenwoordiging.

Met deze monsterzege kan de oprichter van de conservatief-islamitische AK-partij, die al 13 jaar aan de macht is, zijn ambitie waarmaken om als een postmoderne sultan te regeren.

De vroom-islamitische Erdogan (61), die zich in alles spiegelt aan de machtige sultans uit het Ottomaanse Rijk, liet vorige maand al weten dat hij ‘feitelijk al president is met uitvoerende macht’. ,,Nu moet alleen de grondwet nog worden aangepast aan deze nieuwe realiteit,” zo zei hij in een toespraak.

Een jaar geleden werd Recep Tayyip Erdogan met 52 procent van de stemmen gekozen tot staatshoofd. Zijn neo-Ottomaanse en autoritaire stijl worden door de oppositie belachelijk gemaakt en gekritiseerd. Maar de conservatieve en religieuze Turken met een islamitische levensstijl vinden het prachtig en prijzen ‘deze gewone arbeidersjongen’ als de Grote Leider.

Hij is de stem van de zwijgende meerderheid. De ‘man van het volk’, die met zijn ‘stille revolutie’ een eind heeft gemaakt aan tientallen jaren van structurele discriminatie van de vrome, praktiserende moslims en het hoofddoekjesverbod voor moslima’s heeft afgeschaft. Voor Turken met een westerse levensstijl is hij de autoritaire, corrupte en intolerante islamist, die met allerlei verboden probeert de democratie de nek om te draaien en zijn islamitische normen en waarden aan alle Turken wil opdringen. Zijn aanhangers dragen hem op handen als de leider die het zelfvertrouwen van Turkije heeft opgekrikt en de invloed van het dynamische land tot ver buiten zijn grenzen heeft uitgebreid. Dat de EU niet buiten Turkije kan bij het oplossen van de vluchtelingencrisis, vergroot hun trots.

Kritiek

Door het grote mandaat van de kiezers voor het beleid van de AKP zal de invloed van de EU op de rechten en vrijheden in Turkije nog verder afnemen. De kritiek uit Brussel, van de westerse media en uit Amerika hebben de positie van Erdogan alleen maar sterker gemaakt.

Verbijsterd keken de oppositiepartijen en hun kiezers gisteravond naar de verkiezingsuitslagen. Alle opiniepeilers zaten er 5 tot 10 procent naast. Ze hadden de afgelopen weken voorspeld dat de uitslag over het geheel genomen niet erg zou afwijken van de verkiezingen in juni, toen de AK-partij een groot deel van haar aanhang verloor. 9 procent van de kiezers keerde toen de regeringspartij de rug toe en de partij verloor 53 zetels. Die zwevende kiezers zijn allemaal weer terug in de schoot van de islamitische partij.

De ultra-nationalistische MHP kreeg de rekening gepresenteerd voor de negatieve houding van hun partijleider Bahceli, die in augustus op alle coalitievoorstellen ‘nee’ zei.

De linkse pro-Koerdische HDP kwam maar op het nippertje in het parlement. Veel conservatief-islamitische Koerden die in juni op de HDP stemden, stemden nu weer op de partij van Erdogan. Mogelijk uit onvrede over het geweld van de PKK.

,,Dit is een historische dag voor Turkije,” aldus de opgetogen makelaar Nejat Özonay in Istanboel. ,,De uitslag is een duidelijk ‘nee’ tegen pogingen om Turkije te isoleren van het Midden-Oosten en de moslimwereld.” Een jonge vrouw in de juichende menigte voor het hoofdkwartier van de AK-partij schreeuwt: “De Ottomanen zijn terug!”.

Welvarend

Nu de AK-partij opnieuw 4 jaar gaat regeren, zal met extra energie worden gewerkt om van Turkije een  sterk, welvarend en invloedrijk land te maken, aldus de feestvierende aanhang.

De uitslag is volgens de oppositie slecht nieuws voor de persvrijheid, de mensenrechten en het herstel van de onpartijdigheid van justitie. Turkije is tot op het bot verdeeld. De vrees is dat de haat en de verdeeldheid nog verder zullen toenemen. Bomaanslagen van IS, de opgelaaide oorlog met Koerdische PKK-rebellen en het intimideren van kritische media en politieke opponenten wierpen een schaduw over de stembusgang. Van een eerlijke verkiezingscampagne was geen sprake.

Maar Erdogan trok weer eens aan het langste eind. Hij zag het massale overlopen van de zwevende kiezers naar de oppositie in juni als een ‘vergissing’ van die onvolwassen burgers. Hij was faliekant tegen het delen van de macht in een coalitiekabinet.

Door de coalitiebesprekingen te saboteren, gokte hij erop dat hij met nieuwe verkiezingen de meerderheid kon heroveren. Die gok pakte goed uit. Hij en zijn premier Davutoglu onderstreepten steeds weer dat een sterke leider en een sterke eenpartijregering economische en politieke stabiliteit kunnen brengen. ,,Zonder ons wordt het een chaos,” was hun boodschap. En de zwevende kiezers hebben zich daarvan laten overtuigen.

 

Reageren




*

Erdogan de Onoverwinnelijke verliest veldslag aan de Bosporus

‘Nationale held’ Imamoglu kan uitgroeien tot rivaal van Erdogan

Historische nederlaag voor Erdogan in Istanboel

Erdogan schiet met grof geschut om Istanboel te behouden