Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Turkije gruwt van IS, maar nog meer van Assad

10 okt
2014
Door: Marc Guillet
Er is 1 reactie

in: Algemeen Dagblad

Van alle landen in de anti-IS-coalitie bevindt Turkije zich misschien wel in de neteligste positie als buurman van ‘probleemlanden’ als Syrië, Irak en Iran. In de ogen van Ankara is bovendien niet IS, maar de dictatuur van Assad de grootste bedreiging van de regio. In de strijd tegen de IS-terreur leidt dit tot vier belangrijke dilemma’s.

 

  1. Waarom helpt Turkije de Koerden in Kobani niet?

Als Turkije militair ingrijpt in Syrië, zal president Assad terugslaan. Onder meer met bomaanslagen in grote steden. Zolang Turkije het belegerde Kobani niet helpt, wordt het overal geconfronteerd met Koerdische protesten. De passiviteit van het Turkse leger is een nieuw bewijs dat de Turkse autoriteiten niet te vertrouwen zijn, zeggen veel Koerden. Een ander voorbeeld is de belofte van een politiek akkoord om een eind te maken aan de oorlog die de PKK al 30 jaar voert voor meer zelfbestuur en politieke rechten. Geheim vredesoverleg daarover verloopt al twee jaar tergend langzaam. Turkije beschouwt de PKK en de Koerdische PYD in Syrië als terroristische organisaties. Ankara zegt dat de Koerdische strijders in Kobani het huidige drama aan zichzelf te wijten hebben. Als ze zich twee jaar geleden, toen ze het gebied veroverden, hadden aangesloten bij het verzet tegen Assad, hadden ze zich  niet de woede van IS op de hals gehaald. Daarom moeten ze het nu zelf maar opknappen. Turkije geeft wel humanitaire hulp – het heeft al 1,5 miljoen Syrische vluchtelingen opgevangen – maar geen militaire hulp.

  1. Wil Turkije IS wel verzwakken?

Turkse politici en de publieke opinie gruwen, net als de rest van de wereld, van de barbaarsheid van de IS extremisten. De regering wil best een aandeel leveren om daar een eind aan te maken, maar wil militair gezien zijn vingers niet branden. Verder dan verbaal geweld en logistieke steun aan de geallieerden wil Ankara niet gaan. Hoewel het intomen van IS uit humanitair oogpunt een nobel streven is, is het uit strategisch oogpunt niet wenselijk. Turkije wil de ondergang van het Assad-regime bewerkstelligen. Dat is zijn hoogste prioriteit. Het militair verzwakken van IS versterkt in de ogen van Turkije de belangrijkste bron van instabiliteit in de regio: de dictatuur van Assad.

  1. Waarom loopt Turkije uit de pas in de anti-IS coalitie?

Turkije wil graag bewijzen dat het een loyale bondgenoot is van de Navo. Het heeft, na Amerika, het grootste leger. Toch blijven zijn gevechtsvliegtuigen aan de grond en zwijgen de kanonnen. Veel van Turkije’s prioriteiten worden namelijk gedicteerd door zijn geografie. Als enig Navo-lid grenst het aan Iran, Irak en Syrië. Alle drie problematische landen voor het westen. Voor Turkije zijn het in de eerste plaats buren waar het graag goede betrekkingen mee onderhoudt. Niet alleen in politiek, maar vooral in economisch opzicht. Voor Assad vreedzame demonstraties in bloed smoorde, was hij een van de beste vrienden van Erdogan. Voor de IS-extremisten grote delen van Irak bezetten, was het land aan de Eufraat en de Tigris de op een na belangrijkste handelspartner, na Duitsland. Als Turkije zijn ambities als regionale leider wil waarmaken, zal het twee van de belangrijkste pijlers van zijn economische groei moeten beschermen: handel en toerisme. Dat kan alleen als er zo snel mogelijk een einde komt aan de oorlogen in de buurlanden. Investeerders en toeristen houden niet van bommen en granaten.

  1. Waarom doet Turkije toch mee aan de anti-IS coalitie?

Van harte gaat dat niet, want het staat haaks op zijn anti-Assad strategie. Eerst durfde Turkije niet mee te doen tegen IS, omdat de terroristen 46 Turken honderd dagen in Irak gijzelden. Meer bewegingsvrijheid ontstond na een deal waarbij 180 IS-jihadisten werden geruild tegen de 46 gijzelaars. Turkije heeft nu wat meer vrijheid van handelen. Het wil Amerika en Europa tonen dat het meedoet aan de strijd tegen een terreurgroep die voor de EU en de VS een gevaar is. Als opkomende regionale grootmacht wil het bijdragen aan het herstel van de stabiliteit. Turkije wil vooral bewerkstelligen dat er zowel in Syrië als Irak een politieke constellatie komt waarin de soenniten niet langer worden buitengesloten.

One Comment

  1. […] volgt relatief veel Turkse media en het is een publiek geheim dat Turkije misschien nog wel meer gruwelt van Assad, dan van IS. Het kan zijn dat de Turks-Nederlandse respondenten niet […]

Reageren




*

Trouwstoet in Turkije eindigt vaak in chaos

‘Dit is mijn Istanboel niet meer’

Koerdische burgemeesters aan de kant gezet om ‘steun aan PKK’

Vakantietijd? Dat is werken op het land en naar koranles