Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Gülen zet Turkije op zijn kop

30 dec
2013
Door: Marc Guillet
Er zijn 2 reacties

Gevecht Erdogan-Gülen kan toekomst Turkije bepalen

in: AD

Er raast een politieke storm door Turkije ontketend door een islamitische prediker vanuit een dorpje in Amerika. Heel het land is in de ban van deze Fethullah Gülen die zelfs premier Erdogan aan het wankelen brengt.

Premier Erdogan weigert zijn naam uit tespreken. Maar wanneer hij het afgelopen zaterdag weer eens heeft over ‘de landverraders in het buitenland die zich vroom voordoen’ dan weet iedereen van de duizenden toehoorders over wie hij het heeft: de 72-jarige Muhammed Fethullah Gülen, die al sinds 1999 in zelfgekozen ballingschap woont  in het Amerikaanse dorpje Saylorsburg. Hij reisde daar ooit heen voor een medische behandeling, maar bleef er wonen toen de Turkse justitie een aanklacht tegen hem indiende, omdat hij van plan zou zijn een islamitische staat op te zetten.

Volgens zijn tegenstanders moedigt Gülen nu zijn aanhangers aan om in het vaderland een islamitische staat op te zetten, wat hem tot een gevaar voor Turkije maakt.

Aanhangers noemen hem Leermeester. In het dorpje Korucuk zat hij maar een paar jaar op de basisschool. Koranles kreeg hij van zijn vader, de imam. Als tiener begon hij al met het delen van zijn kennis over de Turkse volksislam. Hij ontwikkelde ideeën over hoe de Turkse samenleving zou moeten zijn: legde nadruk op het belang van studie, dialoog met christenen en Joden, Turks nationalisme, en vrije markt economie. Ondernemerschap is belangrijk, vindt Gülen. Maar ook  conservatief religieuze normen en waarden: het gezin is de hoeksteen van de samenleving, de vrouw ondergeschikt aan de man, en de grootste deugden zijn hard werken, dicipline, en liefdadigheid.

Heksenjacht

De leermeester lijkt de afgelopen week een belangrijke slag te hebben geslagen. Een enorm corruptieschandaal houdt Turkije in z’n greep: 24 mensen zijn opgepakt, onder wie de zoons van drie ministers uit het kabinet-Erdogan. De positie van de premier staat meer dan ooit onder druk. En omdat veel hoge posities binnen politie en justitie inmiddels worden ingenomen door aanhangers van Gülen weet iedereen in Turkije het zeker: hij is de man die dit schandaal aan het rollen heeft gebracht. Als tegenreactie heeft premier Erdogan nu een heksenjacht ontketend op Gülens aanhangers binnen politie en justitie.

Talloze scholen en internaten dragen de gedachten van de Leermeester inmiddels uit – in Turkije, maar ook in ruim honderd andere landen. Leerlingen worden er klaargestoomd voor zo hoog mogelijke posities in de samenleving. De vele vrome ondernemers in Turkije die de beweging financieel steunen worden ‘Anatolische tijgers’ of moslim calvinisten genoemd.

De invloed van de beweging is inmiddels groot in Turkije. Al is de aanhang moeilijk met zekerheid vast te stellen, omdat er geen lidmaatschap is. Aanhangers zeggen altijd dat ze geïnspireerd zijn door Gülen. Als ze dat al zeggen, want de meesten verzwijgen dat, omdat ze op de arbeidsmarkt worden gediscrimineerd wanneer ze openlijk uitkomen voor hun sympathie voor Gülen. Mogelijk 6 miljoen Turken zouden banden hebben met wat zij zelf de Hizmet (dienstbaarheid) beweging noemen. Het dagblad Zaman, spreekbuis van de beweging, is de grootste krant van Turkije met een dagelijkse oplage van rond 1 miljoen exemplaren.

De grote man achter dit alles heeft nu het schandaal naar buiten gebracht dat premier Erdogan meer dan ooit in gevaar brengt. Een opvallende actie want lange tijd trokken de aanhangers van Gülen samen op met de regering van Erdogan. Ze hadden hetzelfde doel, een vroom, islamitisch Turkije. Hun gezamenlijke vijand was het leger, dat alles deed om te voorkomen dat vrome moslims belangrijke posities binnen de overheid konden bekleden. Maar sinds de strijd met het leger gewonnen is, zijn de voormalige bondgenoten elkaars vijanden. Premier Erdogan werd zenuwachtig van de groeiende populariteit van Gülens beweging, waarop die de tegenaanval opende.

Niemand weet wie deze vechtscheiding tussen Erdogan en Gülen gaat winnen. Vast staat dat de uitkomst van het gevecht grote gevolgen zal hebben voor de toekomst van Turkije.

 

 

2 Comments

  1. Yakup Oglu schreef:

    Beste heer Guillet,

    Uw beschrijving over de visie op vrouwen, en nationalisme is echter niet correct. Ik verwijs u graag naar zijn Engelstalige en Nederlandstalige websites en natuurlijk ook naar velen wetenschappelijke onderzoeken over de visie van de heer Gulen.

    Ik kan u garanderen dat iemand die door de heer Gulen is geinsprireerd velenmalen mogelijkheid creeerd voor zijn partner dan een gemiddelde Nederlandse heer. Ik zelf heb thuis 7 jaarlang huishouden voor bij 80% op me genomen zodat mijn partner haar studie kon afronden. Velen van mijn vrienden doen het niets anders. Ik zelf zie deze beweging als een emancipatie en een participatie beweging.

    Met vriendelijke groeten,

    Yakup Oglu

  2. Pauline schreef:

    Emancipatie inspiratie via een moslimfundamentalist?? Het moet niet gekker worden meneer Yakup.

Reageren




*

Erdogan de Onoverwinnelijke verliest veldslag aan de Bosporus

‘Nationale held’ Imamoglu kan uitgroeien tot rivaal van Erdogan

Historische nederlaag voor Erdogan in Istanboel

Erdogan schiet met grof geschut om Istanboel te behouden