Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

‘Wie er ook sterft, het zijn de moeders die huilen’

17 jan
2013
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Turkije beleeft historische tijden. Gisteravond kwamen de kisten aan met de lijken van de drie in Parijs geëxecuteerde PKK vrouwen op de Atatürk luchthaven van Istanbul. De kisten werden vervoerd door een toestel van Turkish Airlines en waren bedekt met PKK-vlaggen! Van de verboden Arbeiderspartij van Koerdistan (PKK), die door Turkije, de EU en de VS wordt beschouwd als een terroristische organisatie.

Diezelfde avond arriveerden de kisten in Diyarbakir, in de ogen van nationalistische Koerden ‘de hoofdstad van Koerdistan’. Onmiddellijk waren er duizenden mensen op de been om hun medeleven te betonen aan de nabestaanden, om hun solidariteit te tonen met de PKK en haar streven om gelijke rechten te krijgen voor de Koerden in Turkije. De aanwezigen scandeerden ‘martelaren sterven niet’.

Vandaag werd opeen groot veld aan de rand van Diyarbakir een massale rouwdienst gehouden voor Sakine Cansız, een van de oprichtsters van de PKK, Fidan Doğan, de vertegenwoordiger in Parijs van het in Brussel gevestigde Koerdische parlement, en activiste Leyla Söylemez. Zij waren op 9 januari  van dichtbij met kogels door een of meer onbekenden geëxecuteerd in het kantoor van het Koerdistan Informatie Centrum in Parijs.

Turkse media en politici hadden gewaarschuwd voor provocaties tijdens de rouwdienst en gewelddadigheden tussen de oproerpolitie en jonge heethoofden. Het werd een vreedzame ceremonie zonder enig incident. En het was de grootste Koerdische rouwdienst in de geschiedenis van Turkije. Met PKK-vlaggen. Met PKK-leuzen.

Tot nu toe is geen enkel spoor gevonden van de dader(s) van de executie van de drie vrouwen. Maar de timing en het doel van de moorden zijn geen mysterie. De vrouwen werden vermoord kort nadat de Turkse regering opnieuw was begonnen met vredesonderhandelingen voor een politieke oplossing van de Koerdische kwestie met PKK-leider Abdullah Öcalan, die een levenslange gevangenisstraf uitzit op het eiland Imrali voor de kust van Istanbul. En het doelwit is eveneens zonneklaar: het saboteren van die vredesonderhandelingen. De speculaties over de dader(s) gaan alle richtingen uit: Turkse ultra-nationalisten, radicalen binnen de PKK die tegen een vredesakkoord zijn, agent(en) van de geheime diensten van Iran, Syrië of Israël.

Het belangrijkste is dat geen van de betrokken partijen in de val is gelopen van de opdrachtgevers van de moordenaar(s). Niemand heeft gezegd dat de onderhandelingen nu moeten worden afgebroken. Öcalan niet. De Koerdische partij voor Vrede en Democratie (BDP) niet. En premier Erdoğan niet.

Hij sprak in emotionele en met inlevende woorden over de moeders van zowel Turken als Koerden die hun kinderen hebben verloren en risico lopen hun kinderen te verliezen in de al bijna 30 jaar durende oorlog tussen het Turkse leger en de PKK. Daarbij zijn ongeveer 40,000 doden gevallen, voor de overgrote meerderheid Koerden.

“Aan de ene kant hebben we onze heldhaftige Mehmet (het Turkse equivalent van Jan Soldaat) die sneuvelt als martelaar. Aan de andere kant hebben we de terrorist in de bergen die buiten gevecht wordt gesteld. Maar dezelfde pijn brandt in de harten, de tranen vallen op dezelfde Turkse grond. Wie de kogel ook treft, het zijn de moeders die huilen”, zo sprak premier Erdoğan. In een andere toespraak zei hij: “Terreur heeft ons niets anders gebracht dan haat, honger en armoede. Diyarbakir heeft zich niet in dezelfde mate kunnen ontwikkelen als Gaziantep als gevolg van de terreur”.

Voormalig werkgeversvoorzitter Ümit Boyner schaarde zich in het koor van leiders die benadrukten dat de onderhandelingen moeten doorgaan ondanks de moorden in Parijs. “Ik ben heel blij te merken dat er steeds meer aanwijzingen zijn die erop duiden dat er aan onze 30 jaar oude nachtmerrie een einde zal komen. Bijna alle segmenten van onze samenleving zijn voorstander van een vreedzame oplossing”.

Ik ben het eens met de Turkse politiek analist Semih Idiz, die onderstreept dat het er nu op aankomt om de goede woorden te laten volgen door concrete politieke stappen vooruit in de vredesonderhandelingen. “Primier Erdoğan is in een goede positie aangezien hij een sterk mandaat heeft gekregen van de kiezers bij de jongste verkiezingen. De BDP bleek bij die verkiezingen de belangrijkste vertegenwoordiger van de Koerden en dient daarom een belangrijke rol te spelen in dat vredesproces.”

Ik ben voorzichtig en gematigd optimistisch over de kansen op een politieke oplossing van de Koerdische kwestie die een smet werpt op het blazoen van Turkije en al decennia een obstakel is op weg naar een volwassen, liberale democratie. Er kan nog van alles misgaan, maar zonder optimisme, politieke wil, creativiteit en doorzettingsvermogen van alle betrokken partijen is nog nooit een probleem van deze omvang en complexiteit opgelost.

 

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch