Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Kooplust consument redt Turkse economie

24 aug
2010
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

5264in: Het Financieele Dagblad

Turkije schiet de crisis uit. Ondanks een hoge inflatie noteert het Euro-Aziatische land geweldige groeicijfers, die tot de hoogste van de Oeso behoren.

Istanbul – Vrachtwagens in alle soorten en maten zorgen voor een constante verkeersstroom op de snelweg E5, die dwars door Istanbul loopt. In westelijke richting gaat de export naar Bulgarije en de rest van Europa. Oostwaarts naar bestemmingen elders in Turkije en de buurlanden. De eindeloze stroom trucks maakt zichtbaar hoe spectaculair de Turkse economie op dit moment groeit.

Snelst groeiende economie van de Oeso

In het eerste kwartaal nam het bruto binnenlands product (bbp) met 11,7% toe, terwijl de export met 22,3% steeg. Ook de industriële productie groeide, met 16,9% in de eerste vijf maanden, aldus cijfers van het Turkse bureau voor de statistiek. Daarmee is Turkije de snelst groeiende economie van de Oeso, de club van dertig rijkste landen ter wereld. Volgens het IMF zal de Turkse economie, met een bbp van $ 617 mrd, dit jaar met 6,25% groeien. Westerse bankiers werkzaam in Turkije verwachten zelfs een groei van boven de 7%.

Niet iedereen profiteert van de wederopstanding van de Turkse economie, die vorig jaar nog een krimp kende van 4,7%. In juni nam het aantal bedrijfsfaillissementen met een derde toe in vergelijking met de maand mei. En hoewel de werkloosheid officieel van 16 tot 12% is gezakt, zitten er in werkelijkheid veel meer Turken thuis of in het theehuis, omdat een groot deel van hen in de zwarte sector werkte en nu niet als werkzoekende geregistreerd staat.

Hoog tekort op lopende rekening

De onstuimige groei van de Turkse economie wordt van enkele kanten bedreigd. De hoge wisselkoers van de Turkse lira ten opzichte van de euro is het grootste obstakel voor een verdere expansie van de handel, zo klagen de exporteurs. Dat veroorzaakt tevens het hoge tekort op de lopende rekening, dat in de eerste zes maanden van dit jaar met 180% groeide. Het maakt de economie te afhankelijk van buitenlands kapitaal.

De buitenlandse directe investeringen – in 2007 nog $ 22 mrd – zijn fors ingezakt. Tussen januari en juni van dit jaar daalden zij met 24,5% tot $ 3,2 mrd. Bovendien is de inflatie van rond de 9% hardnekkig hoog.

Ten slotte is er de politieke onzekerheid. Als de regering van premier Erdogan in september het referendum over democratisering van de grondwet verliest, dreigen er vervroegde verkiezingen en veel meer staatsuitgaven om de kiezers te paaien.

Kooplust van 73 miljoen consumenten

Het huidige herstel is voor een belangrijk deel te danken aan de kooplust van 73 miljoen consumenten, waardoor Turkije minder afhankelijk is van export dan andere opkomende markten. Bovendien is de Turkse banksector gezond na de structurele hervormingen in 2001.

Tot midden jaren tachtig was Turkije een slapende reus met een economie die in een keurslijf zat van verstikkende bureaucratie, chronische inflatie en hoge belastingen. Liberaliseringen, het terugtreden van de overheid en het verbeteren van het investeringsklimaat zorgden voor stabilisering van de Turkse economie, waardoor het land nu redelijk bestand is tegen turbulentie in de wereldeconomie.

IT is een van de sectoren die bijdragen aan de snelle groei. ‘Nu wordt hier nog vooral voor de binnenlandse markt geproduceerd, maar dat gaat veranderen’, zegt Ronald de Bruijn van het Nederlandse bedrijf Adversitement, dat in Istanbul software ontwikkelt voor klanten als Turkcell, Aegon, ING en de krant Hürriyet. ‘Ik verwacht dat Turkse IT-ondernemers werk gaan uitbesteden naar landen als India om tegen lagere kosten te produceren voor de Turkse consument en voor de export.’

Bouwsector een motor van de economie

De bouw is een andere motor van de Turkse economie. Door de snelle verstedelijking zijn er steeds meer huizen nodig. Er is grote behoefte aan meer snelwegen, moderne havens en vliegvelden.

‘En de Turkse bouwwereld heeft succes in het buitenland’, zegt bouwondernemer Ali Mertsoy. Zijn staal- en bouwbedrijf SAMetal is een goed voorbeeld van hoe Turkse ondernemers de markt veroveren in de islamitische wereld. ‘Wij zijn actief in Irak, Egypte, Libië en Sudan, maar ook in Centraal-Azië: in Turkmenistan, Kazachstan, Afghanistan.’ Het zijn landen die niet of nauwelijks zijn getroffen door de kredietcrisis, zegt hij.

‘Daarnaast hebben wij in veel opzichten een voorsprong op onze westerse concurrenten. Wij hebben dezelfde islamitische cultuur. Turken zijn flexibel, zijn gewend om onder moeilijke omstandigheden te werken. En we kunnen ons makkelijk aanpassen aan de zakencultuur in die landen.’

Turkije keert zich niet af van het Westen

Betekent die penetratie in de islamitische wereld nu dat Turkije zich afkeert van het Westen? Die vrees van diverse politici en columnisten in Europa en de Verenigde Staten is ongegrond, zegt voorzitter Mehmet Büyükeksi van de Vereniging van Exporteurs. ‘Het is logisch dat we ons oriënteren op regio’s waar de vraag niet is ingezakt. Turkije wil zijn invloedssfeer uitbreiden om in 2023 een exportvolume te realiseren van $ 500 mrd. Nog steeds gaat circa 50% van onze uitvoer naar Europa, dus van een beleidswijziging is geen sprake.’

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch