Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Grieks carnaval terug in Istanbul

14 feb
2010
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

9859a

Foto: Slawomira Kozieniec

Turken kijken verrast op wanneer ze een stoet gekostumeerde en dansende feestgangers voorbij zien trekken in hartje Istanbul. De vrolijke muziek uit klarinet, trekharmonica en viool klinkt vertrouwd, zoals in de oude taveernes van Istanbul, maar de kostuums trekken de aandacht. Want dit is het enige carnaval ter wereld in een islamitisch land.

Een vrouw met een mes door haar hoofd danst met twee mannen: een is verkleed als oliesjeik, de ander als Einstein. Een vrouw met krulspelden, een XL-boezem en een uitpuilend achterwerk probeert haar echtgenoot met een deegroller tot de orde te roepen. En een man met een half opengeknipte afvalemmer op zijn hoofd vraagt aandacht met het opschrift: ‘Don’t ignore me because I’m rubbish’.

De kleine carnavalsstoet van Grieken, Turken en Armeniërs – amper honderd deelnemers – krijgt instemmend applaus van buurtbewoners en voorbijgangers in de wijk Kurtulus. Ook dat is bijzonder, want diverse Turkse media en nationalistische politici schilderen de christelijke Grieken en Armeniërs graag af als vijanden van de Turkse staat. De organisatoren van het zogeheten Tatavla-carnaval hebben bewust geen publiciteit gezocht ‘omdat we niet wilden dat ons feest verstoord zou worden’, aldus Hüseyin Irmak. “Ons enige doel is mensen te herinneren aan een cultuur die dreigt te verdwijnen”.

De Griekse cultuur en de Griekse minderheid worden inderdaad met uitsterven bedreigd. In 1923 waren er ruim 130.000 Grieken in het cosmopolitische Istanbul. Een op de zes inwoners was toen Grieks. Door intimidatie, bureaucratische pesterijen, deportaties en een pogrom in 1955 zijn er inmiddels nog maar 2.200 Grieken over. En dat zijn voor het overgrote deel 50-plussers.

Het Tatavla-carnaval werd 500 jaar gevierd door de Grieken van Istanbul. In 1943 stierf het feest een stille dood: slechts twintig mensen kwamen voor het laatst bijeen. Van een feeststemming was geen sprake meer. Grieken hadden en beroepsverbod voor dertig beroepen gekregen en er was net een belastingwet voor alle niet-moslims uitgevaardigd.

Ik bewonder het initiatief van Hüseyin Irmak die probeert het eeuwenoude Tatavla-carnaval nieuw leven in te blazen. De Grieken die in Turkije geboren zijn, mogen dan een met uitsterven bedreigde minderheid zijn, dat wil niet zeggen dat hun carnaval geen come back kan maken.

Door de ontspanning tussen Griekenland en Turkije en het huidige neo-liberale economische beleid komen er steeds meer Grieken naar Istanbul om hier te werken en te studeren. Mogelijk trouwen ze met Turken en beginnen ze hier gezinnen. Het zou mooi zijn als er weer wat van de oude tolerantie tussen Grieken en Turken – zoals in de beste periode van het Osmaanse Rijk  –  zou kunnen opbloeien in Istanbul. Het liefst met een jaarlijks groter en uitbundiger Tatavla carnaval.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch