Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Erdogan wil politieke oplossing voor Koerdische kwestie

21 aug
2009
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

victorieteken3

In: het Financieele Dagblad

Foto: Slawomira Kozieniec

Istanbul – 

‘De premier van de vrede’, zo kopte de liberale Turkse kwaliteitskrant Taraf op zijn voorpagina. Een compliment voor Recep Tayyip Erdogan die probeert de geesten rijp te maken voor een politieke oplossing van de al 25 jaar slepende burgeroorlog tussen Turkse en Koerdische nationalisten.

De poging van de centrum-rechtse AKP-regering om een consensus te smeden voor een niet-militaire aanpak van wat president Abdullah Gül ‘het belangrijkste probleem van Turkije’ noemt, stuit echter op fel verzet van de oppositiepartijen MHP en CHP.

De retoriek van MHP-leider Devlet Bahçeli is het meest extreem. Hij beschuldigt zowel de premier als de president van ‘hoogverraad’ en van de ‘vernietiging van de Turkse eenheidsstaat onder het mom van democratisering’.

Analysten wijzen er op dat het juist de radicaal-nationalistische MHP (met 15% van de kiezers achter zich) en de Republikeinse Volkspartij CHP (met een aanhang van 20%) zijn die verdeeldheid zaaien met hun intolerante assimilatiebeleid. Zij wakkeren de angst aan met uitspraken als ‘het land wordt verkocht aan de terroristen van de PKK’ en ‘nee tegen onderwijs in het Koerdisch’.

De door de nationalisten gepropageerde methode om de rebellen van de verboden Arbeiderspartij van Koerdistan (PKK) ‘allemaal te doden’ is sinds 1984 geprobeerd en heeft gefaald. Bijna 30.000 PKK-militanten zijn door het leger gedood, maar door de systematische vernedering en discriminatie van Koerden zijn er elk jaar weer tientallen jonge mannen en vrouwen die de bergen intrekken om zich aan te sluiten bij de PKK. Haar guerrilla-eenheden blijven op peil en bestaan uit zo’n 5.000 militanten. Bovendien geeft Turkije geeft miljarden uit aan de oorlog, die alleen maar leidt tot menselijke, politieke en economische drama’s.

Premier Erdogan wees daarop in zijn als historisch gekenschetste toespraak tot zijn fractie in het parlement. ‘Waar zou Turkije nu kunnen zijn als het niet 25 jaar had verspild aan gewapende confrontaties, de staat van beleg in het zuidoosten, de onopgeloste moorden en de evacuatie van de dorpen?’ Hij wees er op dat de pijn en de gebeden van de moeders die hun zonen verliezen – of ze nu in het leger vechten of namens de PKK – hetzelfde zijn. ‘Moederschap heeft geen ideologie’.

Details van Erdogans vredesplan zijn nog niet bekend. Maar alles wijst er op dat hij denkt aan het invoeren van EU-principes wat betreft mensenrechten en democratie. Bijvoorbeelde het erkennen van de Koerdische identiteit en het verlagen van de hoge kiesdrempel van 10%, die is ingevoerd om Koerdische nationalisten uit het parlement te weren.

De verwachtingen zijn hoog gespannen. Want ook PKK-leider Abdullah Öcalan, die een levenslange gevangenisstraf uitzit, werkt ook aan voorstellen voor een politieke oplossing. Via zijn advocaten heeft hij laten weten dat hij niet langer streeft naar politieke autonomie van het zuidoosten, maar tevreden is met meer democratische en culturele rechten voor de Koerden.

Ook premier Erdogan blijkt bereid tot compromissen. Zo beëindigde hij zijn twee jaar durende boycot van de Koerdische partij DTP – die wordt gezien als de politieke arm van de PKK en weigert terrorisme te veroordelen – en ontving fractieleider Ahmet Türk om diens ideeën over een oplossing te vernemen.

In het Koerdische zuidoosten van Turkije durft men voor het eerst sinds jaren weer voorzichtig optimistisch te zijn. 90% van alle investeringen komt traditoneel in het westen van Turkije terecht. Daarom is de werkloosheid in de Koerdische provincies met 52% vier maal hoger dan het nationale cijfer. Maar als de wapens zwijgen liggen er volgens plaatselijke ondernemers grote kansen voor investeerders in het arme zuidoosten, vooral in de landbouw, veeteelt, vleesverwerking, pluimveehouderij en arbeidsintensieve sectoren.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch