Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Turken moeten ophouden met klagen

21 jun
2009
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

generallerAl een week staan de kranten hier bol van een nieuw militair complot tegen de regering van premier Erdogan. De moedige onderzoeksjournalisten van de liberale krant Taraf, die met de ene na de andere onthulling komen, publiceerden een door de politie ontdekt geheim militair ‘actieplan om de reactionairen te bestrijden’.

Om misverstanden te voorkomen: ‘reactionaren’ zijn volgens een groot deel van de militairen en veel media diegenen die hun geloof serieus nemen en dus vijf keer per dag bidden, wekelijks naar het vrijdaggebed gaan, geen alcohol drinken, vasten tijdens de ramadan en een keer in hun leven een pelgrimstocht maken naar Mekka. Omdat ze er conservatieve normen en waarden op nahouden, vormen ze volgens de oude elite een bedreiging voor de westerse levensstijl die door de militairen wordt gepropageerd. 

Het geheime plan was ondertekend door kolonel Dursun Cicek. Die werkt in het hoofdkwartier van de generale staf op de afdeling die zich bezighoudt met psychologische oorlogsvoering. Het vier pagina’s tellende document werd door de politie gevonden tijdens een huiszoeking bij een gepensioneerde luitenant, die in voorarrest zit. Hij wordt verdacht van betrokkenheid bij het geheimzinnige Ergenekon-netwerk, dat met politieke moorden, provocaties en manipulatie van de media Turkije wilde destabiliseren om zo een een militaire staatsgreep uit te lokken tegen de centrum-rechtse AKP-regering.

Het militaire ‘actieplan’, dat in april werd opgesteld, stelt dat ‘groepen religieuze reactionairen’ de lopende Ergenekon rechtszaak tegen gepensioneerde generaals, journalisten, vakbondsleiders, academici en politici uitbuiten om de reputatie van de strijdkrachten te bezoedelen. Om dat een halt toe te roepen is het volgens het plan van belang ‘het publiek op de hoogte te brengen van de echte feiten van de AKP-regering die ervan droomt een islamitische staat te stichten gebaseerd op de shari’ah (islamitische wetgeving) en die daarin wordt gesteund door diverse radicale religieuze groepen, vooral de Fethullah Gülen organisatie’.

Om de macht van de regering en de Gülen-organisatie te breken, worden allerlei voorstellen gedaan in het ‘actieplan’. Zo zouden er wapens en explosieven moeten worden verstopt in gebouwen van de Gülen-organisatie die daarna tijdens razzia’s van de militairen zouden worden ‘ontdekt’. Zo zou kunnen worden ‘bewezen’ dat het een gevaarlijke terroristische organisatie is. Infiltranten in de AKP zouden onenigheid in de regeringspartij moeten zaaien. Er zouden met provocaties conflicten tussen soennitische en alevitische moslims moeten worden aangewakkerd. En bevriende media zouden provocerende berichten over de buurlanden Armenië en Griekenland moeten verspreiden zodat Turkse kiezers de AKP de rug toekeren en overlopen naar nationalistische partijen.

Of het ‘actieplan’ authentiek is en werkelijk is opgesteld door de bewuste kolonel staat nog niet vast. Wel is zeker dat de kolonel alle schijn tegen zich heeft. Er zijn in het recente verleden al zo vaak lastercampagnes gevoerd door de militairen tegen ‘ongewenste’ journalisten, politici en etnische en religieuze minderheden. Daarnaast hebben de generaals sinds 1960 elke tien jaar een staatsgreep gepleegd tegen een democratisch gekozen regering.

 

En wat deden politici en parlementariërs na elke staatsgreep? Niets. Ze deden niets om de democratie te beschermen en te versterken. Ze deden niets om de generaals te berechten en te bestraffen.

Daarom vind ik dat Atilla Kiyat groot gelijk heeft als hij zegt dat de Turken moeten ophouden met klagen over de militairen. Deze vice-admiraal werd in 1999 uit het leger gezet, omdat hij als onbevreesde vrijdenker niet schroomde om zijn scherpe tong te gebruiken om misstanden in het leger aan te kaarten. Turken hebben het recht verspeeld om te klagen over de militairen, omdat ze in het verleden niets hebben gedaan om de politieke macht van de militairen te beteugelen. “Alles werd geaccepteerd, wat de militairen ook zeiden of deden. Nooit werden er vragen gesteld. Er was geen enkele poging om inzicht te krijgen of controle uit te oefenen over de militaire uitgaven”.

Of het ‘actieplan’ authentiek is of niet doet er eigenlijk niet toe. Als het is opgesteld op het hoofdkwartier van de generale staf betekent het dat er nog steeds militairen zijn die de democratie willen ondermijnen. Als het nep is, betekent het dat er nog steeds duistere krachten in dit land zijn die baat denken te hebben bij het creëren van chaos.

 

Turkije wil lid worden van de Europese Unie. Maar de gebeurtenissen van de afgelopen week bewijzen opnieuw dat Turkije nog een lange weg te gaan heeft. Ondanks hervormingen in de wetgeving is er nog steeds geen controle van de burgers over de militairen. Als Turkije echt een volwassen democratie wil worden, dient het op te houden met klagen en eindelijk tot actie over te gaan. Het parlement moet nu eens gaan doen waarvoor het is gekozen: namens de burgers controle uitoefenen; niet alleen over de regering maar ook over de militairen.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch