Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Turkse regeringspartij AKP niet verboden

31 jul
2008
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Istanbul – De islamitische AK partij van premier Erdogan wordt niet
verboden. In plaats daarvan krijgt de partij een ‘ernstige
waarschuwing’ om zich voortaan strikter te houden aan de scheiding van
religie en staat.


De gele kaart van het Constitutionele Hof komt in de vorm van het afsnijden van de helft van de financiele steun voor de AKP uit de staatskas dit jaar. Het gaat om een bedrag van circa 10 miljoen euro. Opperrechter Hasim Kilic, die de voorzitter is van het rechtscollege, maakte het vonnis gisteravond bekend. Hij zei dat zes van de juristen hadden gestemd voor het verbieden van de partij. Dat was maar een te weinig om de AKP te sluiten.


De magistraten hadden drie dagen gedelibereerd over de vraag of de AKP probeert van Turkije een islamitische staat te maken. Het is een opvallend snel einde aan een controversiele zaak die leidde tot een scherpe politieke polarisatie, onrust onder investeerders en kritiek bij de Europese Unie. In Brussel en in het Europees Parlement werd gesproken van ‘een poging tot een juridische staatsgreep’ tegen een democratisch gekozen regering.

Het vonnis van het Hof wordt gezien als een nederlaag voor het conservatieve establishment dat zich verzet tegen het streven van de AKP om de burgers meer vrijheid te geven en een overwinning voor de moderne hervormers die meer democratie willen en aansluiting bij de Europese Unie. Wel zal de AKP voorzichtiger moeten opereren en meer naar consensus moeten zoeken bij het uitbreiden van burgerrechten. Een eerste test case wordt het betrekken van alle politieke stromingen bij het formuleren van een nieuwe, liberale grondwet.

Dat zal moelijk worden want radicale secularisten – ongeveer 20% van de bevolking – interpreteren het vonnis van het Hof als een steun in de rug voor hun angst en beschuldigingen. Zij blijven ervan overtuigd
dat de partij een geheime agenda heeft om van de Turkse seculiere republiek een islamitische staat te maken.

Mustafa Özyürek, plaatsvervangend voorzitter van de belangrijkste oppositiepartij CHP, zei dat de meerderheid van de magistraten in feite had ingestemd met de openbare aanklager ‘dat de AKP een
broeinest is van anti-seculiere activiteiten’. Als de regeringspartij de ernstige waarschuwing van het Hof ter harte neemt ‘dan zal er geen probleem zijn’, aldus Özyürek. “Maar als de AKP dat niet doet, dan zal Turkije opnieuw in chaos worden ondergedompeld”.

Aanvankelijk werd vrijwel algemeen aangenomen dat het Hof de partij zou verbieden, omdat negen van de elf magistraten vorige maand nog beslisten dat de nieuwe wet van de AKP om het hoofddoekverbod op te heffen ongeldig was. Voor het verbieden van de AKP was een meerderheid van zeven van de elf juristen vereist.

De afgelopen dagen begon de stemming onder waarnemers om te slaan. De Nederlandse Europarlementarier Joost Lagendijk (GroenLinks), die de contactman is tussen het EP en het Turkse parlement, noemde afgelopen maandag ‘de kans dat de AKP wordt gesloten 50%’. Ook de financiele markten in Turkije toonden meer optimisme de afgelopen dagen. De Turkse lira nam 2% in waarde toe versus de dollar en aandelen op de beurs van Istanbul klommen 4% in waarde.

De AK partij behaalde vorige zomer bij vervroegde parlementsverkiezingen, die door de generaals waren uitgelokt, een grote overwinning. De partij van premier Erdogan wist haar aanhang tot ontstemming van de militairen en hun bondgenoten te vergroten van 34% naar 47%.

Twee islamistische voorlopers van de AK partij – de Welvaartspartij en de Partij van de Deugd – werden verboden wegens islamitische activiteiten. In het recente verleden zijn in Turkije ruim 20 partijen
verboden op beschuldiging van moslim fundamentalisme en Koerdisch separatisme. Maar de zaak tegen de AK partij was uniek. Het was de eerste keer in de geschiedenis van Turkije dat een proces om een partij te verbieden werd gestart terwijl de partij nog aan de macht was. Bovendien is het nooit eerder voorgekomen dat een partij wegens ‘anti-seculiere activiteiten’ werd aangeklaagd terwijl zij bijna de helft van de bevolking vertegenwoordigt.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch