Artikelen:
Geniet van Istanbul met Marc Guillet

Turkse Hof beslist over lot regeringspartij AKP

28 jul
2008
Door: Marc Guillet
Er zijn nog geen reacties

Istanbul – In Turkije en de EU wordt met spanning uitgekeken naar het
oordeel van het Constitutionele Hof in de controversiele zaak tegen de
regerende AK-partij. Vandaag buigen de elf magistraten zich over de
vraag of premier Erdogan, president Gül en 69 andere AKP-politici voor
vijf jaar uit de partijpolitiek worden verbannen en hun partij wordt
verboden.

Het Hof zal zijn vonnis zo snel mogelijk bekend maken – mogelijk vandaag al – zo verwachten juridische experts. Over de zaak wordt al maanden gedebatteerd en de rechters hebben hun oordeel klaar, aldus professor Hasan Tunc van de Gazi Universiteit in Ankara. “Ik denk dat de rechters verdere speculatie en onzekerheid willen voorkomen en al op de eerste dag met hun oordeel komen”.

Gezien eerdere beslissingen van het Hof wordt algemeen aangenomen dat
de benodigde gekwalificeerde meerderheid – 7 van de 11 magistraten –
zal stemmen voor het verbod op de partij, die een jaar geleden bij de
parlementsverkiezingen een grote overwinning behaalde en haar aanhang
wist te vergroten van 34% naar 47%. De zaak tegen de regeringspartij
wordt door aanhangers van de AK partij en door prominente
Europarlementariers gekritiseerd als een ‘juridische coup in
slow-motion’. Het sluiten van de partij zal leiden tot een verdere
vertroebeling van de moeizame relatie met de Euorpese Unie, tot
politieke chaos in Turkije, en tot een groeiende pessimistische
stemming onder buitenlandse investeerders.
Abdurrahman Yalcinkaya, de hoogste aanklager in Turkije, drong er op
14 maart bij het Hof op aan de conservatief-islamitische AK partij te
ontbinden, omdat zij een ‘broeinest’ zou zijn van ‘anti-seculiere
activiteiten’ en van Turkije een islamitische staat zou willen maken.
Het belangrijkte bewijsstuk in zijn aanklacht is het opheffen van het
verbod op het dragen van de islamitische hoofddoek op openbare
universiteiten. Dat zou een bewuste poging zijn om het seculiere
karakter van de Turkse republiek te ondermijnen.
Osman Can, de gerechtelijk rapporteur van het Constitutionele Hof,
heeft de rechters geadviseerd de regerende Partij voor Gerechtigheid
en Ontwikkeling (AKP) niet te verbieden. Diens advies is echter niet
bindend. Het Hof heeft aanbevelingen van rapporteurs in het verleden
vaak genegeerd.
Rapporteur Can stelt dat de AK-partij alleen de burgerlijke vrijheden
wilde uitbreiden toen zij, samen met drie andere partijen in het
parlement, de islamitische hoofddoek op de universiteiten toestond.
Toespraken van AKP-partijleden die door de aanklager als anti-seculier
worden aangemerkt, vallen volgens de rapporteur binnen de grenzen van
de vrijheid van meningsuiting.
De kans dat de partij wordt verboden is groot aangezien 9 van de 11
magistraten begin juni het opheffen van het verbod op islamitische
hoofddoekjes ongeldig verklaarden, omdat het in hun ogen een
‘ondermijning betekent van de seculiere orde’.
De ‘türban’ (islamitische hoofddoek), die door twee op de drie Turkse
vrouwen wordt gedragen, is volgens de radicaal-seculiere elite een
symbool van de politieke islam: een bewijs van een sluipende
contrarevolutie tegen de moderniseringen die Atatürk sinds 1923
invoerde.
In de uiterst gepolariseerde Turkse politieke verhoudingen zijn de
hoofddoekjes uitgegroeid tot een explosieve kwestie in de machtsstrijd
tussen een coalitie van vrome moslims en liberale democraten aan de
ene kant, en de niet-religieuze stedelijke elite aan de andere kant.
De Europese Unie is uiterst kritisch over de poging om de regering van
premier Erdogan met juridische middelen ten val te brengen. “In een
normale Europese democratie worden politieke kwesties in het parlement
besproken en in het stemhokje beslist, niet in rechtbanken”, zo zei
Eurocommissaris Olli Rehn. En in Brussel wordt er ook aan herinnerd
dat volgens de EU-regels een partij alleen kan worden verboden als
deze zich bezighoudt met gewelddadige activiteiten.
Vervroegde verkiezingen zijn zeker als het Constitutionele Hof besluit
de AKP te ontbinden. Die zullen worden gehouden in het najaar. De AKP
zal meedoen onder een nieuwe naam en volgens de meest recente
opiniepeilingen zeker 40% van de stemmen krijgen en opnieuw de
grootste partij worden.

Reageren




*

Dordtse Deniz mag al een jaar Turkije niet uit: ‘Ik hoop op vrijspraak’

Duizenden Turken beboet voor roken in auto, maar aantal rokers neemt nauwelijks af

Horendol van ongevraagde verkooptelefoontjes

Animo mkb-ondernemers voor Turkije daalt dramatisch